Deformacja Haglunda to poszerzenie obrysów kostnych tylno – górnej części pięty w okolicy przyczepu ścięgna Achillesa. Powstaje rodzaj „guzka” który konfliktuje się z tylną częścią buta powodując podrażnienie i stan zapalny skóry w tym miejscu.
Długo trwający proces powoduje zapalenie w tkankach leżących głębiej – kaletkach ścięgna Achillesa oraz w samym ścięgnie.
Towarzyszy temu ból początkowo podczas chodzenia, a w zaawansowanych stadiach również w spoczynku. Dochodzi do znacznego ograniczenia aktywności ruchowej. W momencie wystąpienia wszystkich wspomnianych zmian jednocześnie mówimy o zespole Haglunda. Najczęściej choroba występuje u mężczyzn w średnim wieku i jest jednostronna. Może jednakże występować obustronnie.
Przyczyny powstawania deformacji Haglunda
Przyczyny deformacji nie są znane. Istnieją jednakże czynniki ryzyka sprzyjające rozwojowi schorzenia. Są to:
- Intensywne bieganie
- Ciasne obuwie
- Przebyty uraz stawu skokowego
- Deformacja kości piętowej, np. pourazowa, wrodzona
- Stopa wydrążona
- Nadwaga
- Przebyte urazy ścięgna Achillesa
- Przykurcz m brzuchatego łydki
- Zauważono również pewną predyspozycję genetyczną
Rozpoznanie deformacji Haglunda
Aby rozpoznać deformację Haglunda przeprowadza się badanie stopy w którym stwierdza się „guzek okolicy tylnej pięty, zmiany na skórze – zaczerwienienie, obrzęk, modzele, otarcia. Często stwierdza się ból końcowego odcinka ścięgna Achillesa w badaniu dotykowym. Pojawia się utykanie. Celem potwierdzenia rozpoznania wykonuje się badania radiologiczne - zdjęcie stopy, badanie tomografii komputerowej PedCat w pozycji stojącej oraz badanie rezonansu magnetycznego lub ultrasonograficzne.
Leczenie deformacji Haglunda
W pierwszym etapie stosuje się leczenie nieoperacyjne obejmujące:
- Modyfikacja obuwia celem zmniejszenia konfliktu okolicy tylnej stopy
- Modyfikacja aktywności sportowej, głównie biegania
- Leki przeciwzapalne
- Fizykoterapia – zabiegi krioterapii, ultradźwięków, jonoforezy, laseroterapii
- Ćwiczenia rozciągające grupę tylną mięśnie goleni i ekscentryczne
- Zabiegi fali uderzeniowej
- Stosowanie zaopatrzenia ortotycznego zaczynając od wkładek pod piętę a skończywszy na pełnych, sztywnych ortezach ( rodzaj wysokiego buta do chodzenia)
- Podawanie miejscowo osocza bogato płytkowego (PRP), kwasu hialuronowego oraz leków sterydowych
W przypadku braku poprawy stosowania powyższej terapii przez 6 mies należy rozważyć leczenie operacyjne. Rodzaj zabiegu dobiera się w zależności od stopnia zaawansowania schorzenia. Wykorzystuje się następujące techniki operacyjne:
- Usunięcie przerośniętej części kości piętowej
- Usunięcie zmienionych zapalnie kaletek ścięgna Achillesa
- Oczyszczenie ścięgna Achillesa wymagające w niektórych przypadkach jego odczepienia od kości piętowej i rekonstrukcji
- Nacięcia kości piętowej zmniejszającej deformację
Część zabiegów wykonuje się techniką małoinwazyjną.
Rehabilitacja po operacji deformacji Haglunda
Po operacji pacjent porusza się w częściowym opatrunku gipsowym bez obciążania przez 6tyg. Następnie od 4 do 6 tyg stosuje specjalną ortezę w której może obciążać operowaną stopę. Rehabilitacja rozpoczyna się ok. 4 tyg i obejmuje początkowo ćwiczenia bierne, następnie czynne oraz zabiegi fizykalne. Powrót do aktywności sportowej następuje ok. 5 mies po operacji. Wszystkie te okresy mogą być nieco krótsze lub dłuższe w zależności od rodzaju wykonanego zabiegu.

